← Terug naar Tuingloed

Verlichting onder de overkapping: zo zit je er ook 's avonds goed

Sfeerbeeld bij het artikel “Verlichting onder de overkapping: zo zit je er ook 's avonds goed”
Foto: Randy Fath · Unsplash License. Illustratief beeld.

Onder een overkapping zit je droog en uit de wind, maar zodra het schemert is het er snel donker. Met goede verlichting gebruik je de plek de hele avond, van het eten tot het napraten. Daarvoor beslis je vier dingen: hoeveel licht je wilt, welke kleur licht, welke lampen tegen het vocht onder een dak kunnen en hoe je er stroom krijgt.

Hoeveel licht heb je nodig

Bedenk eerst wat je onder de overkapping doet. Aan een eettafel wil je zien wat er op je bord ligt; in een zithoek is minder licht genoeg. Vergelijk lampen daarbij op lumen. Lumen is een maat voor de totale hoeveelheid licht die een lamp uitstraalt. Het aantal watt helpt je niet: ‘Watt’ is namelijk een aanduiding voor stroomverbruik en niet zozeer voor lichtopbrengst.

Onder een dak werken een paar kleinere lichtpunten meestal prettiger dan één felle lamp in het midden. Denk aan een lamp bij de tafel en een zachtere in de hoek waar je zit. Zijn de lampen dimbaar, dan zet je ze hoog bij het eten en lager als de borden weg zijn.

Warm licht voor de avond

De kleur van het licht staat op de verpakking in Kelvin. Daarbij geldt: hoe lager de Kelvinwaarde, hoe warmer het licht wordt. Een lamp met een kleurtemperatuur van 2700 tot 3000 Kelvin zorgt voor een geel en warm licht die geschikt is om een ruimte gezelliger te maken. Op de verpakking heet dat meestal warmwit. Houd voor alle lampen onder de overkapping dezelfde lichtkleur aan, dan oogt het rustig.

Welke lampen kunnen onder een dak

Onder een overkapping regent een lamp niet nat, maar dauw, mist en opwaaiende regen komen er wel. Hoe goed een lamp daartegen kan, zie je aan de IP-klasse, die uit twee cijfers bestaat. Het tweede cijfer geeft de bescherming tegen het binnendringen van water en vocht aan.

Het magazine van elektronicawinkel Reichelt noemt per plek een ondergrens. Voor een mooie algemene verlichting rondom het huis, bijvoorbeeld voor verlichting in de overkapping en op toegangsdeuren, heb je minimaal beschermingsklasse IP23 nodig. Voor lampen aan huis of onder het dak die van alle kanten spatwater kunnen krijgen, ligt de lat hoger: hiervoor heb je minimaal beschermingsklasse IP44 nodig, waarbij het tweede cijfer 4 de waterdichtheid beschrijft. Hangt een lamp aan de open kant of aan de rand van het dak, kies dan die hogere klasse. Voor spots in de vloer geldt nog meer: bij het installeren van grondinbouwspots onder de overkapping of buitenschijnwerpers moeten de lampen minimaal een IP65-classificatie hebben.

Staat er bij een lamp geen IP-klasse, dan is hij voor binnen gemaakt en blijft hij beter niet buiten hangen.

Stroom naar de overkapping

Staat de overkapping tegen het huis, dan is een buitenstopcontact aan de gevel de kortste weg. Ook daarvoor kijk je naar de IP-klasse. In de meeste gevallen is een stopcontact met IP44 voldoende. Dit type is spatwaterdicht en geschikt voor buiten, onder bijvoorbeeld een afdak.

Staat de overkapping los in de tuin, dan moet de stroom door de grond. Daarvoor is grondkabel met een stalen omhulsel bedoeld. Deze kabel is speciaal gemaakt om veilig onder de grond te liggen en moet minimaal 50 centimeter diep worden ingegraven. Weet voordat je de schop pakt wat er al ligt: voor het graven in de grond, ook eigen grond, kan het verstandig zijn om een zogeheten KLIC-melding te doen. Dat doe je bij het Kadaster.

Je werkt hier met elektriciteit. MAX Vandaag is daar duidelijk over voor wie twijfelt of hij dit zelf kan: schakel dan liever een klusjesman of elektricien in. Die kan ook nakijken of de groep in de meterkast de extra lampen aankan.

Wil je niet graven of boren, dan zijn oplaadbare lampen een uitweg. Die laad je binnen op en hang of zet je daarna onder het dak. Brandweer Nederland waarschuwt dat je apparaten met batterijen alleen op moet laden als je erbij bent. Opladen doe je dus overdag of 's avonds, niet 's nachts.

Licht aan wanneer je er zit

Verlichting die de hele nacht brandt, kost stroom en stoort wat er in je tuin leeft. Het advies van Radar is kort: verlicht alleen wanneer het nodig is: gebruik bijvoorbeeld een timer of bewegingssensor en laat je lampen niet de hele nacht aan. De zorg over kunstlicht en dieren is er wel een met een kanttekening. Dit gaat vooral over felle verlichting, zoals straatlantaarns en lampen bij de voordeur. Warm, gedimd licht onder een dak dat je uitzet als je naar binnen gaat, is daarmee de rustigste keuze.

Eerst kijken wat je al hebt

Niet elke overkapping heeft nieuwe lampen nodig. Hangt er een buitenlamp aan de gevel, kijk dan of die al genoeg licht onder het dak geeft. Voor een enkele avond kun je een verlengsnoer van binnen naar buiten leggen en daar een lamp op aansluiten die buiten mag. En heb je een oplaadbare lamp die volgens de fabrikant ook buiten gebruikt mag worden, dan zet je die op tafel.

Producten bij dit artikel

Wat je ervoor nodig hebt

Kom je er met wat je hebt niet uit, dan passen deze drie producten bij deze situatie. De overkapping en de vloerlamp komen van InterGard, de wandlamp van Besselink Licht.

Kort samengevat

Kies lampen op lumen en neem overal dezelfde warmwitte lichtkleur. Let onder het dak op de IP-klasse: IP23 als ondergrens, IP44 aan de open kant en IP65 voor spots in de vloer. Laat vaste stroom aanleggen door iemand die er verstand van heeft, of kies oplaadbare lampen. Zet het licht uit als je naar binnen gaat.

Bronnen en verdieping

Verantwoording: wij hebben de genoemde producten niet zelf in handen gehad. Wat we erover schrijven, volgt uit de productnaam en uit de bronnen. De prijzen zijn op 19 november 2026 bij de winkel opgehaald en kunnen zijn gewijzigd.